Bosna Hersek Mostar Köprüsü ve Blagay Tekkesi Hakkında

0
944
Mostar Köprüsü - Stari Most
Mostar Köprüsü - Stari Most

Mostar Bosna Hersek’ te bulunan bir şehirdir. Dünyada adını köprüsünden alan tek şehir olarak bilinmektedir. Nüfusu ortalama 120.000 kişidir. Büyük Türk gezgin olan Evliya Çelebi’ nin “Balkanlarda” kitabında yazdığı notlardan sizlere Mostar’ ı anlatacağım. O dönemde gözlemleri ve yaşadıkları nelermiş. Mostar Şehri, Mostar Köprüsü ve Blagay Nehri..

Yazılarına başlamadan önce, Balkanlara gittiği dönemde gezerken böylesine bir köprüye hiç rastlamadığını dile getiriyor. Kendisini büyülediğini notlarında dile getiriyor.

Günümüz coğrafyasına baktığımızda diğer adıyla da bilinen Stari Most (Mostar Köprüsü) iki farklı kültürü birleştirmesiyle karşımıza çıkıyor. 9 Kasım 1993 yılında Hırvat tankları tarafından 427 yıldır ayakta kalan köprüyü yıkmıştır. O sırada köprünün yıkıldığını gören Avustralya’ lı fotoğrafçı “Nehrin kırmızı olduğunu gördüm ve çekerken bunun film olduğunu düşündüm. Kamerayı kapattığımda donup kaldım ve köprü yoktu” dile getiriyor. Köprüden çarşıya doğru gittiğinizde toplamda 350 adet dükkan bulunur. Biraz aşağıya doğru gittiğinizde Mostar Pazarına denk gelirsiniz. En meşhur olan meyveleri üzüm, şeftali ve incirdir. Gene çarşı içinde bulunan en popüler cami “Karagöz Bey Cami” dir. Mimar Sinan tarafından şehre hediye edilmiş yapılardan biridir. 1992 yılında tamamen yıkılmasına ve yakılmasına rağmen şuanda restore edilerek ibadete açılmıştır. Caminin önünde bulunan şehitliği ziyaretçiler tarafından gezilmektedir. Fakat Evliya Çelebi’ ye göre Mostar’ daki “Koski Mehmed Pasha Cami” başka güzeldir. Kendisi burası için “cami tüm yapıları mavi sap kurşunla örtülüdür” der. Mostar sokaklarında gezerken antika dükkanları bulabilirsiniz. Mostar Şehri Osmanlı için çok önemli olmuştur. Sebebi ise sınır şehri olmasıdır. Mostar köprüsünün giriş çıkışlarında köprü bekçileri bulunurmuş ve girip çıkanların kayıtlarını tutarlarmış.

Mostar’ a gittiğinizde şehrin merkezindeki şehitliğe uğrayabilirsiniz. Evliya Çelebi’nin bahsettiği diğer bir unsur ise şehir merkezindeki saat kulesi. Şehirde yaşayan insanlar saatlerini bu kuleye bakarak ayarlarlarmış. Mostar Köprüsü için ise “Şehrin nice cürret sahibi çocukları, köprü kenarında hazır durup vezirlerin huzurunda Ya Allah diyip köprüden aşağı kendini atar” der. Kendisi de kitaplarında bu geleneksel yarışmadan bahsediyor. Evliya Çelebi Mostar seyahatinden sonra 12 km uzaklıktaki Buna nehrinin kaynağında bulunan Blagay Tekkesine doğru yoluna devam ediyor.

Blagay Nehri Nerede ve Tarihi Hakkında

Buna Nehri ve Blagay Tekkesi - Bosna
Buna Nehri ve Blagay Tekkesi – Bosna

Evliya Çelebi’ ye göre bu tekke eşsiz bir ev olarak adlandırılıyor. Osmanlı İmparatorluğu döneminde tasavvuf efsanesi olan “Sarı Saltuk Türbesi’nin” burada olduğuna inanılıyor. Buna nehri aynı zamanda Yeşil Mağara olarak ta bilinmektedir. Avrupanın en büyük ve en temiz kaynak suyu olarak kabul ediliyor. Evliya Çelebi’ de buna nehrindeki bu kaynak su için; öyle berrak ve duru sudur ki temmuz ayında bile suyu soğuk ve sindirimi hızlandıran kevser suyudur” der. Buna nehrinde restoranda oturup balık yiyebilirsiniz. Evliya Çelebi havuz içinde birçok türden balık bulunur. Ama bu havuz içerisinde balık avlayan iflah olmaz. Ama havuzdan aşağıya geçip köprü başında avlarsa zarar yoktur diyerek uyarır. Bu balığın adı “Pastırmıka Balığı” dır. Tekke için her perşembe zikir günü düzenlenirmiş. Bu şuanda da devam eden bir gelenektir. Kışın Saraybosna Mostar turu için tıklayabilirsiniz.

CEVAP VER

*