İstanbul Pera Bölgesi Turu

3
303
Pera Bölgesi Turu - İstanbul
Pera Bölgesi Turu - İstanbul

İstanbul Pera Bölgesi turu için, 16. Yüzyıldan itibaren yabancı elçiliklerin yerleşimi ile semt olmuştur. Günümüzde Beyoğlu olarak tanınsa da Pera ismi bölgenin ilk adıdır. İlk yerleşim izni Fransızlara verildi ve İstiklal Caddesi üzerinde Fransız Elçiliği açıldı. Ardından Rus Sarayı, Venedik Sarayı, Hollanda Sarayı, İsviçre Sarayı, Prusya, İngiliz ve Amerika Elçilik binaları açılmış. 18 ve 19. Yüzyıllarda batılı devletlerle siyasi ve kültürel ilişkiler kuruldu, azınlıklara verilen haklar genişletildi ve Pera’ da yapılaşma arttı. Rum yoğunluğu olan Pera Bölgesi’ nde Ermeniler, Museviler ve Müslüman Türkler de yaşamaya başladı.

Bu durum Pera Bölgesi’ ni tarihi ve kültürel açıdan oldukça zengin hale getirmiştir. İstanbul Pera Bölgesi Turu ile bölgenin isminin Pera olduğu dönemleri yerinde tanıtmaktadır. Yapıları, kültürleri, tarihleri ile azınlıkların bölgede ki yaşamları hakkında bilgi sahibi olunmaktadır.

İstanbul Pera Bölgesi Turu için hazırsanız makalemizde tüm detayları bulacaksınız.

Taksim Meydanı Cumhuriyet Anıtı ile turumuza başlayalım.

Yapımı 1928 yılında tamamlanan anıt, İtalyan heykeltıraş Pietro Canonica tarafından yapılmıştır. Taş ve bronz ile yapılan anıtın en önemli özelliği, diğer Cumhuriyet dönemi anıtları gibi Atatürk ve Yeni kurulan düzen figüratif bir şekilde anlatılmaktadır. 11 metre yüksekliğindedir. Heykelin bir tarafı Kurtuluş Savaşı’ nı diğer tarafı Cumhuriyet Türkiye’sini anlatmaktadır. Kuzey tarafında Mustafa Kemal Atatürk ve önünde askerler diğer tarafında sivil giysileriyle Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Fevzi Çakmak, askerler ve halk bulunmaktadır.  Kurtuluş Savaşı sırasında Sovyet yardımına minnettarlık simgesi amacıyla Sovyet General Mihail Frunze ve Kliment Voroşilov’da anıtın bu yüzünde Atatürk’ün arkasında yer almaktadır.

Pera Bölgesi Turu – Taksim Maksemi

İstiklal Caddesi’ nin girişinde, sağ köşede bulunan maksem, Boğaziçi Bölgesinin su sorununu çözmek amacı ile 3. Ahmet döneminde yapımına başlanmış ve 1732 yılında 1. Mahmut döneminde tamamlanmıştır. Küfeki taşından inşa edilmiş maksem sekiz köşeli bir yapıdır. Çatısı da sekizgen piramit şeklinde tasarlanmıştır. Duvarlarında geleneksel Türk nakış desenleri bulunmaktadır. 4 penceresi bulunan maksemin iki yanında kuş köşkü bulunmaktadır. Hemen yanında 1. Mahmut çeşmesi yer almaktadır. Bu lokasyonda pera bölgesi turu için rota üzerinde bulunmaktadır.

Fransa Başkonoslosluğu

Taksim maksemini geçtikten sonra İstiklal Caddesi girişinin sağ tarafında bulunan Fransa Başkonsolosluğu binası, 1869 yılında inşa edilmiştir. Bahçesinde Humbaracı Ahmet Paşa’ nın büstü bulunmaktadır. Ahmet Paşa 1. Mahmut Dönemi’ nde çağdaşlaşma üzerine görev almış, Fransız asilzadesidir.

Dingo’nun Ahırı

Pera Bölgesi Turu - Dingo' nun Ahırı
Pera Bölgesi Turu – Dingo’ nun Ahırı

Dingo’nun Ahırı, Taksim Maksemi ile Fransız Konsolosluğu binasının arasında yer alıyormuş. Günümüzde ahırdan bir kalıntı bulunmasa da Dingo’nun Ahırı deyiminin dilimize yerleşmesi bu ahırdan geliyor. Hikayesi şöyle:

Bir zamanlar İstanbul’da tramvaylar atlarla çekiliyormuş. Sürekli yolcu taşıyan bu atlar yorulduğunda dinlenmeleri için Taksim Meydanına yakın bir yere ahır yapılmış. Ahırın sahibi Rum asıllı Dingo adında biriymiş. İçkiye düşkünlüğü ile bilinen Dingo, meyhanelerde zaman geçirirken ahırına kimlerin girip çıktığı belli değilmiş.

Aya Triada Kilisesi

Aya Triada Kilisesi - Pera Bölgesi Turu
Aya Triada Kilisesi – Pera Bölgesi Turu

Fransız Konsolosluğu’nun hemen karşısında, Taksim’in meşhur ıslak hamburgercilerin yanında bulunan kilise 1880 yılında mimar Vasilaki İonnidi tarafından inşa edilmiştir. Kilise, İstiklal Caddesi girişindeki lokantaların arkasında kalmıştır. Ancak başınızı kaldırıp yukarı baktığınızda tüm heybeti ile Aya Triada Kilisesi’ni görebilirsiniz. İsmini Kutsal Üçlü’den alan kilisenin, ilk hali ahşap bir binaymış. Yunan Haç planlı kilise kagir bina olarak yükseltilmiş ve bugün ki haline dönüşmüştür. Pencereleri gül motifleri ile bezeli, heybetli kubbesi, kubbesinin her iki yanında birer çan kulesi ve iki cephesinde alınlık bulunmaktadır. Eklektik tarzdaki yapı, Bizans mimarisi ile modern mimarinin iç içe bulunduğu en güzel örneklerdendir. İstanbul’da ki en büyük Rum Ortadoks Kilisesidir.  Kilisenin içinde geniş kubbenin etrafında 19. Yüzyıl ustalarının yaptığı süslemeler bulunmaktadır.

Azınlık Okulları

Pera - Azınlık Okulları
Pera – Azınlık Okulları

Özel Zapyon Rum Lisesi, Aya Triada Kilisesi’nin hemen yanındadır. Ana, ilk, orta, lise bölümleri olan okul binası 1885 yılında Kostandinos ZAPPAS adında bir hayırsever tarafından yaptırılmıştır. Dönemin Sultanı 2. Abdülhamit tarafından ölçüleri belirlenmiş ve Mimar İoannis İoannidis tarafından inşa edilmiştir. Birinci Dünya Savaşı’nda hastane olarak kullanılan bina 1918 de yeniden okul olarak kullanılmaya başlanmış halen az öğrencisi ile eğitime devam etmektedir.

Zapyon Rum Lisesi - Pera Bölgesi Turu
Zapyon Rum Lisesi – Pera Bölgesi Turu

Özel Esayan Ermeni Ortaokulu, Aya Triada Kilisesi’nin tam karşısındadır. 1895 yılında Esayan Kardeşler tarafından yaptırılan okul binasına Esayan adı verilmiştir.  Birinci Dünya Savaşı’nda okul hemşirelere tahsis edilmiştir. 1921’de Türkiye’nin ilk laboratuarı burada kurulmuştur. 1923 yılında yeniden eğitime başlamıştır.

Ağa Camii

Hüsetin Ağa Camii - Pera Bölgesi Turu
Hüsetin Ağa Camii – Pera Bölgesi Turu

1597 yılında Hüseyin Ağa tarafından inşa ettirilmiştir. Mihrabı, duvarları ve minaresi günümüze kadar gelmiştir. İlk yapıldığında kubbeli iken günümüzde düz çatılıdır. Tavan ve tonozları kalem işiyle bezeli,   duvarları çini kaplıdır. Kemerli pencereleri renkli camlardan yapılmıştır. Avlusunda Mimar Sinan’a ait bir şadırvan bulunmaktadır. Günümüzde ibadete açık olan camii görülmeye değer niteliktedir.

Afrika Han

I.Abdülhamit’in mabeyincilerinden Sarıcazadeler ailesine mensup Ragıp Paşa 19. Yüzyılda Pera Bölgesi’nde üç tane Han inşa ettirmiştir. Bu hanlara Osmanlı’ nın hükmettiği toprakların isimlerini vermiştir. Rumeli, Afrika ve Anadolu Hanları… Afrika Han 4 bloktan oluşan, eklektik mimarinin en iyi örneklerindendir. 95 tane küçük dairesi ve 4 kapısı bulunmaktadır. İki sokak arasında geçit görevi görmektedir. Bunlar İstiklal Caddesini kesen Küçük Parmakkapı ve Büyük Parmakkapı sokaklarıdır. Han sekiz katlıdır. Binanın iki yanında konsollar ve üzerindeki çıkmalarda taş işçiliğinin güzel örnekleri vardır. Her katında dört açık balkon, birinci katında yuvarlak kemerli pencereler ve zeminde yirmi tane dükkan bulunmaktadır.

Yeşilçam Sokağı ve Kahvesi

Yeşilçam Sokağı
Yeşilçam Sokağı

Yeşilçam Sokağı, Beyoğlu’nun tam ortasında Emek Sineması’nın bulunduğu sokaktır. 1980 öncesinde film şirketlerinin yazıhanelerinin bulunduğu sokak, zaman içinde köhneleşmiş ve hayalet sokak görünümü almıştır. Ancak Türk sinemasının doğuşunu simgeleyen Yeşilçam Sokağı’ nda ki binalar restore edilip yeniden yaşanır bir sokak haline getirildi.

Çiçek Pasajı

Çiçek Pasajı
Çiçek Pasajı

Tanzimat Dönemi’nde Naum Tiyatrosu olarak kullanılan bina 1870 yılında büyük Beyoğlu depreminde yanmış ve 1876 yılında arsa üzerine çarşı ve apartman yapılmıştır. Altta 24 dükkan, üstünde 18 lüks dairesi bulunan bu Paris usulü denen binaya Cite de Pera adı verilmiştir. 1940’lı yıllarda binadaki küçük dükkanlara çiçekçiler yerleşmeye başlamıştır. İsmi Çiçekçiler Pasajı olmuş. Daha sonra pasaja meyhaneciler gelmeye başlayınca çiçekçiler buradan ayrılmış ancak onlardan geriye Çiçek ismi kalmıştır. Günümüzde gösterişli mimarisi hala oldukça ilgi toplamaktadır. Aydınlık, ferah, büyüleyici atmosferi ile Beyoğlu’ nun simgesi durumundadır.

Nevizade

Nevizade
Nevizade

Çiçek Pasajı ve Galatasaray Balık Pazarı’nın arkasındaki Nevizade Sokağı, her iki tarafında balık restoranları, meyhaneler bulunan ve sokağın tamamının masalarla dolu olduğu, yaz – kış insanlarla dolup taşan, harika bir atmosfere sahip sokaktır. İstanbul gece hayatının en popüler yerlerindendir.

Üç Horan Ermeni Kilisesi

1805 yılında Surp Eçmiyadzin Çocuk Okulu olarak inşa edildikten sonra kiliseye dönüştürülmüştür. 1810 yılında yanmıştır. 1836’da mimarı tarafından tekrar inşa edilmiş ve ibadete açılmıştır. 19. yüzyıl Avrupa gotik ve eklektik mimariye sahiptir. Yıllar içinde onarım görmüş ve halen kilise olarak hizmet vermektedir.

Avrupa Pasajı

1874 yılında mimar Pulgher tarafından neo klasik tarzda inşa edilmiştir. Ermeni tüccar Onnik Düz tarafından yaptırılan pasajın iç kısmında bulunan aynalar nedeniyle Aynalı pasaj olarak da bilinmektedir. 56 metre uzunluğunda ki pasajda 22 dükkan vardır. Her birinin üst cephelerinde heykeller bulunur. Dükkanlar kemerlerle ayrılmıştır. Günümüzde pasajda hediyelik eşya dükkanları, kilimci ve antikacılar bulunmaktadır.

Galatasaray Hamamı

Galatasaray Hamamı
Galatasaray Hamamı

Sultan 2. Beyazıt tarafından 1481 yılında Galatasaray külliyesiyle birlikte inşa ettirilmiştir. Duvarlarında çiniler, tavandan sarkan görkemli avize, vitray camları ile halen hamam olarak hizmet vermektedir. Muhteşem Yüzyıl dizisinin hamam sahneleri burada çekilmiştir.

Galatasaray Lisesi

Galatasaray Lisesi

Gerek mimarisi gerek saray kapısını andıran anıtsal kapısı ile Pera Bölgesi’nin en önemli yapılarından biridir.  2. Bayezıd Dönemi’nde Galata Sarayı Hümayun Mektebi olarak kurulmuş ve Saraya üst düzey görevli yetiştirmiştir. Kurtuluş Savaşı yıllarında Mekteb-i Sultani ve Cumhuriyet Dönemi’nde Galatasaray Lisesi adını almış ve günümüzde ülkenin en seçkin okullarından biri olarak hizmet vermeye devam etmektedir.

Saint Antoine Katolik Kilisesi

Galatasaray Lisesi’nden Tünel’e giderken solda bulunan kilise, 1230 yılında inşa edilmiştir. İstanbul’un en büyük Katolik Kilisesi’dir. Yangın geçirmiş ve 1906 yılında İtalyan Mimar Giulio Mongeri tarafından yeniden inşa edilmiştir. Neo gotik tarzda ki yapının cephesi kırmızı tuğla, duvarları mozaik kaplamadır. Kilisenin avlusu önünde 2 adet apartman bulunur. Bunlar birbirine geçitle bağlanmış, 6 katlı St. Antoine Apartmanları’dır. Kiliseye gelir getirmesi için yaptırılmıştır.

Meryem Ana Kilisesi

Pera Bölgesi’nin ilk kilisesidir. Sultan 3. Selim Dönemi’nde mimar Hacı Komninos tarafından inşa edilmiştir. Beş nefli bazilika şeklindedir. İkonaları, freskleri ve çan kulesi ile dikkat çekmektedir. 2003 yılında bombalı saldırıda hasar görmüş ve restore edilerek yeniden ibadete açılmıştır.

Pera Palas Hotel

Pera Palace Hotel
Pera Palace Hotel

Türkiye’nin Avrupa standartlarındaki ilk otelidir. İstanbullu Levanten Alexander Vallaury tarafından tasarlanmıştır. Art Nouveau, Neo-Klasik ve Oryantalist mimari tarzların bir arada kullanıldığı eklektik bir yapıdır. Birinci derece tarihi eser konumundadır. Mustafa Kemal Atatürk’ün defalarca konakladığı 101 numaralı oda müze haline getirilmiştir. Atatürk’ün eşyaları bulunan müze odası her gün saat 11:00 – 12:00 ve 15:00 – 16:00 saatleri arasında ziyarete açıktır.

Ünlü polisiye romanı yazarlarından Agatha Christie, pek çok kez Pera Hotel’de konaklamış ve Doğu Ekspresi’ nde Cinayet romanını burada yazmıştır. İstanbul Galataport yazısı için tıklayabilirsiniz.

3 YORUMLAR

  1. beyoğlunun eski adının pera olduğunu yeni öğrendim. yazınız için teşekkür ederim. senelerdir istanbuldayım ama o kadar az şey biliyoruz ki hakkında . böyle yazılar sayesinde yaşadığımız şeyhi öğreniyoruz. elinize sağlık

CEVAP VER

*